Yaşar Geler
  02-03-2024 10:57:00

Yerelde ve Evrensel de Siyaset

Siyaset sözcüğü 1500’lü yıllarda kullanılmaya başlanmıştır. Siyaset genel bir ifadeyle,’’ insanları yurttaşlık düzeyinde etkilemek ve yönetebilmektir’’ denilebilir. Eski Yunan’daki ilk demokrasilerden beri anlam genişlemesine uğramıştır. Hükümet uygulamalarını yürütmek, bir topluluğun kontrol ve ikna edilmesi ya da herhangi bir konuda uzlaşma ve yürütme çabaları anlamına da gelebilmektedir.
     Siyaset, güncel sözlükte ise: ‘’Devlet işlerini düzenleme ve yürütme sanatıyla ilgili özel görüş veya anlayış biçimidir.’’ şeklinde yer almaktadır.
     Anlamları farklı olsa da eş anlamlı gibi görünen politika sözcüğü ise, güncel sözlükte: ‘’Devletin etkinliklerini amaç, yöntem ve içerik olarak düzenleme ve gerçekleştirme esaslarının bütünüdür’’ şeklinde görebilmekteyiz. Politika sözcüğü 20. yüzyıl itibariyle yaygınlaştı. Bu kavramları böylece açıkladıktan sonra ülkemizde ve dünyada siyaset kurumunun nasıl işlediği ve bizim siyaseti nasıl algıladığımızı ve anladığımızı irdelemek istiyorum.
     Ta ki Osmanlı Devleti döneminden itibaren her ne kadar tek kişilik yönetimlerin olduğunu bilsek de siyaset yapıldığını ve alınan her kararın bir siyaset içerdiğini anlayabiliyoruz. Tarihsel genel verilerden ve kitaplardan edindiğimiz bilgilere göre devlet yönetimleri hep babadan oğula geçmiştir. Bu süreç bile aslında bir siyaset gereğidir. Her ne kadar tek kişilik siyaset oluşsa da sonucuna baktığımızda ve halkının kaderini etkileyici kararların alındığını görmekteyiz. Ülkede yaşayan insanlar arasında sanki başka aklı çalışan, devlet yönetme yeteneği bulunan hiçbir insan yokmuş gibi hep oğullardan, oğul yoksa kardeşlerden, damatlardan vb. kişiliklerden seçildiğini gözlemlemekteyiz. Bu durumun aslında ne kadar zorlu süreçleri de beraberinde getirdiğini görmekteyiz. En zorlu süreçler de özellikle kardeş kıyımlarına, yakın aile düşmanlıklarına, entrikalara açık olduğu bilinmektedir. Özellikle saray çevreleri içerisinde kalan insanların devlet yönetme gibi sorumluluklarının olduğu, saray dışı insanların buna uygun görülmediği, neredeyse yok sayıldığı süreçlerdir bu süreçler.
     Yakın tarihimizde ise, yani cumhuriyet döneminden söz ediyorum, her ne kadar devlet yönetim biçimi değişiklik göstermeye başlamışsa da seçen ve seçilen insan kitleleri cumhuriyet öncesi dönemi pek te aratmıyor diyebiliriz. Şimdi ne demek istediğimi sorar olduğunuzu hissedebiliyorum. Yani Osmanlı dönemi farklı bir devlet yönetim biçimi, Cumhuriyet ise, tamamen farklı bir yönetim biçimidir. Evet, buraya kadarı doğrudur. Devletin yönetim ilkelerinde önemli değişiklikler olmuştur. Çok önemli devrimler gerçekleştirilmiştir. Kadınlarımız eğitim ve sosyal hayatın içine katılmış, seçme ve seçilme hakları verilmiştir. Önemli harf devrimleri gerçekleşmiş, Tevhidi Tedrisat dediğimiz öğretimin birleştirilmesi yasaları çıkarılmış, din ve devlet işleri birbirinden ayrılmıştır. Daha onlarca, yüzlerce hatta binlerce değişiklikler gerçekleştirilmiştir. Buraya kadar yapılan tüm reformların önünde saygıyla eğilmek boynumuzun borcudur. Fakat asıl olan bir değişikliği gerçekleştiremediğimizi görüyorum. Şimdi bu kadar değişim yapılmış ta asıl olan değişiklik ne olur ki? Sorusunu sorduğunuzu düşünüyorum. Evet, çok önemsediğim konu yıllardır aklımdan çıkmaz oldu. Sürekli beynimi kemirip duruyor. Bu ülkenin, cumhuriyetle birlikte nüfusu yaklaşık yirmi milyonlardan geliyor. İlk dönemlerde temsil etme ve edilme noktasında bir sıkıntı gözükmüyor. Hemen her yöreden ve her kesimden insanlar hayatın her alanında görev alırlar. Mecliste temsil edilme de buna benzerdir. Fakat zaman geçtikçe görülmeye başlandı ki özellikle yasa yapma, devlet yönetme ve kamu da görev alma noktasında sanki Osmanlı devlet yönetme modeline geri dönülmeye başlandı. Yakın tarihi inceliyorum, okuyorum ve görüyorum ki sanki ülkede onlarca milyon insan yokmuş, bu insanlar eğitim almamış ve devlet yönetme yetenekleri gelişmemiş gibi hep aynı sülalelerden insanlar siyaset yapıyor. Aynı ailenin bireyleri neredeyse devletin her kademesinde yerleşikler. Baba bir şekilde sistemin dışına çıktığında hemen yerini oğul dolduruyor. Oğul yoksa kızı yerleşiyor. Kızı yoksa kardeşi görev alıyor. Kardeş yoksa damatlar ya da gelinler sisteme yerleştiriliyor. Bu zümre ise, ülkenin azınlık kesimini temsil eden kitlelerdir. Yani demokrasinin gereği olan, ‘’azınlıklar çoğunluklara tabi olur ya da azınlıklar da bir şekilde temsil edilirler’’ ilkesi yerlerde sürükleniyor. Neredeyse tüm siyasi örgütlerin liderleri çalışacakları kişileri tabandan gelecek sese kulak vermeden kendi öncelikleriyle belirlemeye çalışıyorlar hatta belirliyorlar. Peki, o halde şimdi soralım: Bizim demokrasi ilkemiz ve anlayışımız nerede? Her ne kadar ülkemizin gerçeklerinden yola çıkarak anlatımlar yaptıysam da bu durumun dünya ülkelerinde de pek farklı olmadığını bilmekteyiz. Özellikle süper güç dediğimiz ya da ileri demokrasi uygulanıyor dediğimiz Amerika’da bile aynı şekilde yürüyor. Örneğin; Adamslar, Kennedyler, Bushlar, Clintonlar vb. gibi. Aslında daha birçok Arap ülkelerinde, Asya ülkelerinde, Avrupa ülkelerinde de farklı olmadığını görüyoruz. Yani yüz milyonluk Amerika bazı ailelerin dışında devlet yöneticisi yetiştiremiyor. Aslında her ülke de devletleri yönetecek yetenekte milyonlarca insan var ama herkese niye versinler ki? Nasılsa gidişten herkes memnun! Devletlerde liyakat var mı, yok mu kimsenin derdi değil. Liyakatli insan ezilmez, boyun eğmez. Kanun ve kurallar çerçevesinde işini yapar. Hiç bu tür bir insan kimsenin işine gelir mi? Hepimiz biliyoruz ki gelmez. 
     En küçük siyasi parti yönetimlerine bakıyorum, hep ahbap çavuş ilişkileriyle yerleşmişler. Adı demokrasi olmuş. Yerel yönetimlere bakıyorum, babadan oğula ya da sülaleden sülaleye akrabalarla dolu. Liyakat yerlerde geziniyor. Yani madem akrabalık ilişkileriyle alacaksın bari işe uygun adam al. Adama iş bulma ya da adama iş uydurma ile yönetmeye çalışma. Peki, ülkedeki mutsuz çoğunluk ne olacak? Onların hiç mi yönetme hakları olmayacak? Onların hiç mi rahat yaşama olanakları olmayacak? Bir yerde on binlerce lira maaşla geçinemiyorum diye ağlayan insanlar varken, diğer yanda bin liralarla yaşama tutunmaya çalışan insanların hakları ne olacak? Bir yerde birçok hastalığın neden olduğu sağlık sorunlarını aşamayan, tedavi olmakta zorlanan, ilaç alamadığı için ya da ilaçları SGK kapsamı dışında olduğundan ilacını alamayan ve ölen insanlar varken diğer yanda o garibana verilen maaş kadarını bir kafede tüketen insanların varlığı ne olacak?
     Siyaset ve politikada ilkeler olmadıkça, her kesim eşit şekilde temsil edilemedikçe dünyanın neresinde olursanız olun hiçbir şey değişmez. Yerelden evrensele siyaset yaşamında mutlak değişimler olmalıdır. Ülkelerin en ücra köşelerinde ki insanların da temsil etme ve edilme hakları gerçekleştirilmelidir. Değişen dünya yaşam koşullarında, bilimin ışığında birçok değişimler yaşanırken, siyaset alanında neden bu tür olumlu değişimler yaşanılmaz, anlamakta zorlanıyoruz. Örneğin; bir ülkenin Tarım ve Hayvancılık Bakanı neden bir çiftçi olmasın?
     Yerelden evrensele hiçbir şey fark etmiyor. Siyasetin yeri, zamanı, ırkı, dili, dini, imanı, mezhebi vb. olmuyor. Demek ki, insanın doğasında bu yönde bir değişimin olması kısıtlanmıştır. Ne yazık ki kısıtlı siyasi anlayışın içerisinden en iyisini bulmaya çalışan dünya insanları vardır.
  • Bu yazı 3330 defa okunmuştur.
  FACEBOOK YORUM
Yorum

  YAZARIN DİĞER YAZILARI

PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Galatasaray 38 33 2 3 92 26 102 +66
2 Fenerbahçe 38 31 1 6 99 31 99 +68
3 Trabzonspor 38 21 13 4 69 50 67 +19
4 Başakşehir FK 38 18 13 7 57 43 61 +14
5 Kasımpaşa 38 16 14 8 62 65 56 -3
6 Beşiktaş 38 16 14 8 52 47 56 +5
7 Sivasspor 38 14 12 12 47 54 54 -7
8 Alanyaspor 38 12 10 16 53 50 52 +3
9 Çaykur Rizespor 38 14 16 8 48 58 50 -10
10 Antalyaspor 38 12 13 13 44 49 49 -5
11 Gaziantep FK 38 12 18 8 50 57 44 -7
12 Adana Demirspor 38 10 14 14 54 61 44 -7
13 Samsunspor 38 11 17 10 42 52 43 -10
14 Kayserispor 38 11 15 12 44 57 42 -13
15 Hatayspor 38 9 15 14 45 52 41 -7
16 Konyaspor 38 9 15 14 40 53 41 -13
17 MKE Ankaragücü 38 8 14 16 46 52 40 -6
18 Fatih Karagümrük 38 10 18 10 49 52 40 -3
19 Pendikspor 38 9 19 10 42 73 37 -31
20 İstanbulspor 38 4 27 7 27 80 16 -53
Takım O G M B A Y P AV
1 Eyüpspor 34 24 7 3 77 31 75 +46
2 Göztepe 34 21 6 7 60 20 70 +40
3 Sakaryaspor 34 17 8 9 50 35 60 +15
4 Bodrumspor 34 15 7 12 43 22 57 +21
5 Çorum FK 34 16 10 8 55 36 56 +19
6 Kocaelispor 34 16 11 7 48 41 55 +7
7 Boluspor 34 15 11 8 33 35 53 -2
8 Gençlerbirliği 34 13 9 12 39 33 51 +6
9 Bandırmaspor 34 13 10 11 49 32 50 +17
10 Erzurumspor FK 34 12 11 11 30 34 44 -4
11 Ümraniyespor 34 12 15 7 40 47 43 -7
12 Manisa FK 34 9 12 13 40 40 40 0
13 Keçiörengücü 34 10 14 10 34 43 40 -9
14 Adanaspor 34 11 17 6 28 45 39 -17
15 Şanlıurfaspor 34 9 14 11 32 37 38 -5
16 Tuzlaspor 34 9 14 11 35 47 38 -12
17 Altay 34 5 25 4 16 76 10 -60
18 Giresunspor 34 2 28 4 16 71 7 -55
Takım O G M B A Y P AV
1 Esenler Erokspor 36 26 5 5 83 29 83 +54
2 Van Spor FK 36 24 6 6 63 37 75 +26
3 Bucaspor 1928 36 21 5 10 54 25 73 +29
4 1461 Trabzon FK 36 21 6 9 71 39 72 +32
5 Ankaraspor 36 15 8 13 45 35 58 +10
6 Yeni Mersin İdman Yurdu 36 16 10 10 50 36 58 +14
7 Beyoğlu Yeniçarşıspor 36 15 14 7 47 38 52 +9
8 Karacabey Belediye Spor 36 13 11 12 43 37 51 +6
9 Ankara Demirspor 36 15 16 5 43 46 50 -3
10 Diyarbekir Spor 36 12 15 9 39 41 45 -2
11 Kırklarelispor 36 11 14 11 33 41 44 -8
12 Altınordu 36 10 13 13 45 39 43 +6
13 Hes İlaç Afyonspor 36 10 14 12 25 38 42 -13
14 Serik Belediyespor 36 10 16 10 29 45 40 -16
15 Nazilli Belediyespor 36 11 16 9 38 57 39 -19
16 Zonguldak Kömürspor 36 11 17 8 41 57 38 -16
17 Kırşehir Futbol SK 36 5 23 8 38 76 23 -38
18 Bursaspor 36 6 22 8 28 64 23 -36
19 Adıyaman FK 36 4 25 7 28 63 19 -35
Takım O G M B A Y P AV
1 Kepezspor FAŞ 28 22 2 4 67 18 70 +49
2 Aliağa Futbol A.Ş. 28 19 0 9 60 18 66 +42
3 Ayvalıkgücü Belediyespor 28 15 6 7 40 25 52 +15
4 52 Orduspor FK 28 14 7 7 40 28 49 +12
5 İnegöl Kafkas GK 28 13 7 8 37 30 47 +7
6 Edirnespor 28 13 10 5 45 28 44 +17
7 Mardin 1969 Spor 28 12 11 5 40 34 41 +6
8 K.Çekmece Sinopspor 28 10 10 8 41 31 38 +10
9 Karabük İdmanyurdu Spor 28 10 13 5 27 44 35 -17
10 Artvin Hopaspor 28 9 12 7 33 29 34 +4
11 Talasgücü Belediyespor 28 10 14 4 34 45 34 -11
12 Kırıkkalegücü FK 28 8 15 5 31 42 29 -11
13 Gümüşhanespor 28 4 14 10 25 49 22 -24
14 Malatya Arguvanspor 28 3 21 4 21 57 13 -36
15 Tarsus İdman Yurdu 28 2 22 4 20 83 10 -63
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 09/08/2024 Alanyaspor vs Eyüpspor
 09/08/2024 Antalyaspor vs Göztepe
 09/08/2024 Bodrum FK vs Gaziantep FK
 09/08/2024 Çaykur Rizespor vs Başakşehir FK
 09/08/2024 Fenerbahçe vs Adana Demirspor
 09/08/2024 Galatasaray vs Hatayspor
 09/08/2024 Kasımpaşa vs Konyaspor
 09/08/2024 Samsunspor vs Beşiktaş
 09/08/2024 Sivasspor vs Trabzonspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 11/05/2024 Kocaelispor 0 - 2 Sakaryaspor
 11/05/2024 Erzurumspor FK 0 - 4 Eyüpspor
 11/05/2024 Boluspor 2 - 1 Çorum FK
 11/05/2024 Göztepe 1 - 1 Bodrum FK
 11/05/2024 Adanaspor 1 - 0 Bandırmaspor
 11/05/2024 Tuzlaspor 1 - 1 Gençlerbirliği
 11/05/2024 Şanlıurfaspor 2 - 0 Manisa FK
 10/05/2024 Giresunspor 1 - 2 Ümraniyespor
 10/05/2024 Keçiörengücü 1 - 1 Altay
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 27/04/2024 Malatya Arguvanspor 3 - 4 Talasgücü Belediyespor
 27/04/2024 Gümüşhanespor 2 - 4 Kepezspor FAŞ
 27/04/2024 Artvin Hopaspor 0 - 1 52 Orduspor FK
 27/04/2024 Mardin 1969 Spor 4 - 2 İnegöl Kafkas GK
 27/04/2024 Tarsus İdman Yurdu 1 - 1 Karabük İdmanyurdu Spor
 27/04/2024 Ayvalıkgücü Belediyespor 1 - 0 Edirnespor
 27/04/2024 Aliağa Futbol A.Ş. 6 - 3 Kırıkkalegücü FK
HABER ARŞİVİ
ŞANS OYUNLARI
BİZİ TAKİP EDİN
YUKARI