Yaşar Geler
Merhabalar değerli okuyucularım, bu yazımda sizlere küresel yaşamdan edindiğim gözlemlerimi aktarmak istiyorum. Küresel yaşam demek, yerküre (dünya) üzerinde var olan canlıların bir arada uyum içerisinde ve belli kurallara göre yaşamaları demektir. Malumunuz ki, yer yüzünde her canlının bir diğer canlıya gereksinimi vardır. İnsanların insanlara, bitkilere ve hayvanlara; hayvanların hayvanlara, insanlara ve bitkilere; bitkilerin de bitkilere, insanlara ve hayvanlara mutlak gereksinimleri olduğunu bilmemiz gerekir.
Hal böyleyken asıl olan sorun insanlar arasında ki beşerî ilişkilerin sürdürülmesidir. Evet, beşerî ilişkiler olmadan yaşam olmaz. Yaşam olur da sağlıklı ve sosyal bir yaşam olmaz demek istedim. Şimdi asıl konuya geçmek için bazı kavramları açıklamakta yarar vardır diye düşünüyorum. Bunların başında da devlet kavramı gelmektedir. Devleti tanımladıktan sonra diğer bölümlere geçeceğiz. Devlet, toprak bütünlüğüne bağlı olarak siyasal örgütlü bir ulusun ya da uluslar topluluğunun oluşturduğu tüzel varlıktır. Toplumbiliminde ki tanımı da devlet, toplumun örgütlenişi ve örgütlerinin bütünüdür. Şimdi de cürüm kavramını inceleyelim. Cürüm, suç, ceza ya da kabahat anlamlarına gelmektedir. Özellikle toplumsal karşılığı olarak kabahat olarak tanımlanmaktadır. O zaman ortaya çıkan durum kabahat işleyen devletler ya da suç işleye eğilimli devletler demek daha doğru olur. Bunun yanında küçük olup etki alanı büyük olan devletler de yok değil. Yani olumlu ilişkileri olan, toplumsal değerleri yüksek olan devletler de yok değil. Şimdi öncelikle nicel olarak küçük, cürüm olarak büyük olan devletleri irdeleyelim. Çünkü bu devletler her durumda bir şekilde ülkemizin karşısında bulurlar kendilerini.
İsrail. İsrail, Asya Kıtası’nda Arap Yarımadası üzerinde ortalama 22.00 km2’lik bir alan ve 8,5 milyon nüfusa sahip bir devlettir. Özellikle resmi bir dini olmamakla beraber devlet tamında Yahudilik olarak geçmektedir. Hatta öyle bir Yahudilik ki, dünyanın merkezi denebilecek düzeydedir. Çünkü birçok ülke bu ülkenin yani Yahudi iş adamlarının etkisindedir. İşte başta da belirttiğim gibi, yüz ölçümü ve nüfusu nerdeyse bizim Ankara kadar olan bu Türk ve İslam düşmanı devletin cürmüne baktığınız da kocaman bir kütleye çarpıyorsunuz. O yüzden niceliğine bakmadan niteliğine bakmanın daha doğru olacağını hesaba katmalıyız. Bu şımarık ülkenin her durumda ülkemizin karşısında bir duvar gibi olduğunu görmekteyiz. Bu ülke teknolojide, özellikle de askeri teknolojide sanayide, tarımda ve turizmde küresel ölçekte ilk sıralarda yer almaktadır. Hatta ülke olarak bu şımarık Ortadoğu ülkesinden Askeri teknoloji ve hurda alımı bile yapmaktayız. İşte bu boyu küçük cürmü büyük devlet çevresindeki devletlerin acziyetinden istifade ederek cürmünü daha da büyütmektedir. Bunu durdurabilmenin yolu çevresindeki devletlerin onurlu ve dik duruşları sayesinde gerçekleşebilir.
Yunanistan. Yunanistan, Avrupa Kıtası’nda Ege Denizi ile komşumuz pozisyonunda olan 130.000 km2’lik bir alan ve 11 Milyon nüfusa sahip bir devlettir. Bu ülkeden de Avrupa’nın şımarık çocuğu olarak söz edildiğini bilmekteyiz. Her ne kadar tarihsel, sosyal ve kültürel bağlarımız olsa da bir o kadar da anlaşmazlık içerisinde olduğumuz devletlerden birisidir. Her alanda sorun yaşayabildiğimiz bir komşumuzdur diyebiliriz. Alan ve nüfus olarak ülkemizin ortalama altıda biri kadar olan bu devletin de cürmünün büyüklüğü tartışılamaz. Turizm de iyi yerlerde, tarımda bile ülkemize hububat satacak kadar büyük bir ülke. Tarım ülkesi olan bizler ne yazık ki bu ülkeden buğday ithal ediyoruz. Bu ülkenin şımarıklığını da ancak Türk devleti engelleyebilmektedir. Kararlı tavrımız olmazsa bu ülke bizi de çok olumsuz etkileyebilecektir. (Kıbrıs ve Akdeniz’deki sorunlar gibi)
Ermenistan. Ermenistan da yine yukarıda sıraladığım ülkeler gibi boyu küçük cürmü büyük ülkelerden birisidir. Ermenistan, 30.000 km2 alan ve 3 Milyonluk bir nüfusa sahiptir. Bu devlet de Asya ülkesinde şımarıklığı ve saldırganlığı ile bilinen ve her zaman ülkemizin karşısında bir sorun olarak duran bir duvar gibidir. Ülkemizin bir İzmir kentine denk gelen nüfus oranıyla şımarıklığını gösterebilme cesaretini nereden buluyor bilinmez. Gerçi biliniyor da! Neyse… Bu ülkenin durumunu incelediğimizde de karşımıza modern bir sanayi, madenciliğin verimli kullanılması, tekstil ve makine aletleri üretiminde öncü devletler arasında yer aldığını görmekteyiz. Hatta özellikle büyük devlet üzerindeki siyasi etkisinin de çok fazla olduğu yadsınamaz. Şimdi bu devlete bakalım Asya da koskocaman coğrafyası olan ve nüfusu Ermenistan’ın dört katı alanı da üç katı kadar olan Azerbaycan topraklarını işgal edebiliyor ve halen de bu kocama Azerbaycan ülkesi ile savaşabilme cüretini gösterebiliyor. Gerçi geç de olsa aklı başına gelen Azerbaycan devleti şimdilerde gerekeni yaparak şımarık Ermenistan’a dersini verdi. Yeterli mi değil tabi ki! İşgal altındaki topraklarını tümden geri alıncaya kadar kararlı tavrını göstermesi gerektiğini düşünmekteyim.
Şimdi biraz da boyutu küçük ama etki alanı olumlu yönde büyük olan devletlerden birkaçını inceleyelim. Örneğin, Finlandiya. Finlandiya, 338.000 km2’lik bir alan ve 5,5 milyon nüfusa sahip gelişmiş bir Avrupa ülkesidir. Demir-çelik ve kağıtçılıkta ileri düzeydedir. Özellikle de eğitim alanında model oluşturabilecek ülkeler arasında ilk sıraları almaktadır. Zaman zaman eğitim alanında model aldığımız ya da almamız gereken bir ülkedir diyebiliriz. Bu ülkede eğitim, tamamen devletin kontrolünde, sosyal yaşama uygun ve insan odaklı model olarak karşımıza çıkmaktadır.
Kuzey Kore. Kuzey Kore’de yine olumlu bakılabilecek cürmü bakımından etkili ülkeler arasında yer almaktadır. 120.000 km2 alan ve 24 milyon nüfusa sahip kömür, madencilik, mineral yatakları bakımından zengin ve turizm açısından dünya sıralamasında önde gelen devletlerden birisidir. Teknolojide sınır tanımayan bir ülke olarak karşımızda durmaktadır.
Ve son olarak Belçika devleti ile tamamlamak istiyorum. Belçika, 30.700 km2 alan ve 11 milyon nüfusa sahip bir Avrupa devletidir. Özellikle gıda sektörü, elmas, petrol, otomobil sanayisi ve giyim sektörünün öncülerindendir. Hatta ülke olarak Belçika’dan gıda, demir-çelik ve hurda ithal etmekteyiz.
Demek ki kimi zaman nicelikler küçük ve az olsa da niteliğiniz büyük ve değerli ise, her konumda hâkim durumda olursunuz. Şımarıklığı ile ön planda olanları saymaz isek, son üç örnekte bahsettiğim ülkelerin gelişmişliklerini iyi değerlendirmek ve buna göre yol haritaları oluşturmak gerektiğini düşünüyorum.
Ayrıca Türkiye Cumhuriyeti Devleti, hem coğrafyası, hem nüfusu hem de geçmişine baktığımızda boyutunun, cürmünün, niteliğinin ve etkisinin büyük olduğunu düşünerek büyük bir devlet olduğumuzun farkında olunması gerektiğini hatırlatmakta yarar var diye düşünüyorum.
| Takım | O | G | M | B | A | Y | P | AV | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Galatasaray | 25 | 19 | 2 | 4 | 59 | 18 | 61 | +41 |
| 2 | Fenerbahçe | 25 | 16 | 0 | 9 | 57 | 25 | 57 | +32 |
| 3 | Trabzonspor | 25 | 16 | 3 | 6 | 51 | 29 | 54 | +22 |
| 4 | Beşiktaş | 25 | 13 | 5 | 7 | 45 | 30 | 46 | +15 |
| 5 | Başakşehir FK | 25 | 12 | 7 | 6 | 44 | 27 | 42 | +17 |
| 6 | Göztepe | 25 | 11 | 5 | 9 | 28 | 18 | 42 | +10 |
| 7 | Kocaelispor | 25 | 9 | 10 | 6 | 22 | 25 | 33 | -3 |
| 8 | Samsunspor | 25 | 7 | 7 | 11 | 27 | 30 | 32 | -3 |
| 9 | Çaykur Rizespor | 25 | 7 | 9 | 9 | 32 | 35 | 30 | -3 |
| 10 | Gaziantep FK | 25 | 7 | 9 | 9 | 31 | 41 | 30 | -10 |
| 11 | Alanyaspor | 25 | 5 | 8 | 12 | 26 | 30 | 27 | -4 |
| 12 | Gençlerbirliği | 25 | 6 | 12 | 7 | 28 | 34 | 25 | -6 |
| 13 | Konyaspor | 25 | 5 | 11 | 9 | 28 | 38 | 24 | -10 |
| 14 | Antalyaspor | 25 | 6 | 13 | 6 | 24 | 39 | 24 | -15 |
| 15 | Eyüpspor | 25 | 5 | 13 | 7 | 19 | 36 | 22 | -17 |
| 16 | Kasımpaşa | 25 | 4 | 12 | 9 | 21 | 36 | 21 | -15 |
| 17 | Kayserispor | 25 | 3 | 11 | 11 | 19 | 46 | 20 | -27 |
| 18 | Fatih Karagümrük | 25 | 3 | 17 | 5 | 22 | 46 | 14 | -24 |
| Takım | O | G | M | B | A | Y | P | AV | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Erzurumspor FK | 29 | 18 | 2 | 9 | 68 | 20 | 63 | +48 |
| 2 | Esenler Erokspor | 29 | 18 | 3 | 8 | 71 | 25 | 62 | +46 |
| 3 | Amed SK | 29 | 17 | 5 | 7 | 59 | 32 | 58 | +27 |
| 4 | Çorum FK | 29 | 16 | 8 | 5 | 47 | 32 | 53 | +15 |
| 5 | Pendikspor | 30 | 14 | 6 | 10 | 48 | 26 | 52 | +22 |
| 6 | Bodrum FK | 29 | 14 | 9 | 6 | 61 | 33 | 48 | +28 |
| 7 | Bandırmaspor | 29 | 13 | 10 | 6 | 41 | 32 | 45 | +9 |
| 8 | Iğdır FK | 29 | 12 | 9 | 8 | 38 | 39 | 44 | -1 |
| 9 | Keçiörengücü | 29 | 11 | 8 | 10 | 54 | 36 | 43 | +18 |
| 10 | Manisa FK | 30 | 12 | 11 | 7 | 46 | 49 | 43 | -3 |
| 11 | Van Spor FK | 30 | 11 | 10 | 9 | 41 | 33 | 42 | +8 |
| 12 | Boluspor | 29 | 12 | 12 | 5 | 49 | 40 | 41 | +9 |
| 13 | Sivasspor | 29 | 9 | 9 | 11 | 36 | 30 | 38 | +6 |
| 14 | İstanbulspor | 29 | 9 | 9 | 11 | 37 | 42 | 38 | -5 |
| 15 | Ümraniyespor | 29 | 10 | 14 | 5 | 35 | 39 | 35 | -4 |
| 16 | Sarıyer | 30 | 10 | 15 | 5 | 31 | 40 | 35 | -9 |
| 17 | Serik Belediyespor | 30 | 8 | 17 | 5 | 32 | 59 | 29 | -27 |
| 18 | Sakaryaspor | 29 | 7 | 15 | 7 | 38 | 52 | 28 | -14 |
| 19 | Hatayspor | 29 | 0 | 22 | 7 | 21 | 80 | 7 | -59 |
| 20 | Adana Demirspor | 30 | 0 | 27 | 3 | 16 | 130 | 45 | -114 |
| Takım | O | G | M | B | A | Y | P | AV | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Bursaspor | 27 | 20 | 4 | 3 | 71 | 17 | 63 | +54 |
| 2 | Kahramanmaraş İstiklalspor | 27 | 18 | 6 | 3 | 71 | 23 | 57 | +48 |
| 3 | Aliağa Futbol A.Ş. | 27 | 17 | 5 | 5 | 61 | 19 | 56 | +42 |
| 4 | Mardin 1969 Spor | 27 | 17 | 6 | 4 | 56 | 20 | 55 | +36 |
| 5 | Muş Spor Kulübü | 27 | 16 | 6 | 5 | 61 | 30 | 53 | +31 |
| 6 | Güzide Gebze Spor Kulübü | 27 | 14 | 4 | 9 | 49 | 20 | 51 | +29 |
| 7 | Isparta 32 Spor | 27 | 12 | 6 | 9 | 51 | 30 | 45 | +21 |
| 8 | Ankara Demirspor | 27 | 13 | 9 | 5 | 40 | 35 | 44 | +5 |
| 9 | 68 Aksaray Belediyespor | 27 | 10 | 6 | 11 | 46 | 31 | 41 | +15 |
| 10 | Menemen FK | 27 | 11 | 10 | 6 | 45 | 36 | 39 | +9 |
| 11 | 1461 Trabzon FK | 27 | 10 | 10 | 7 | 40 | 40 | 37 | 0 |
| 12 | Fethiyespor | 27 | 9 | 10 | 8 | 46 | 33 | 35 | +13 |
| 13 | Arnavutköy Belediye | 27 | 8 | 12 | 7 | 29 | 31 | 31 | -2 |
| 14 | Kırklarelispor | 27 | 6 | 12 | 9 | 34 | 40 | 27 | -6 |
| 15 | Somaspor | 27 | 6 | 16 | 5 | 29 | 56 | 23 | -27 |
| 16 | Yeni Mersin İdman Yurdu | 27 | 4 | 20 | 3 | 22 | 79 | 12 | -57 |
| 17 | Adanaspor | 27 | 1 | 25 | 1 | 10 | 136 | 4 | -126 |
| 18 | Yeni Malatyaspor | 27 | 0 | 25 | 2 | 8 | 93 | 43 | -85 |
| Takım | O | G | M | B | A | Y | P | AV | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | İnegöl Kafkas GK | 24 | 13 | 3 | 8 | 38 | 19 | 47 | +19 |
| 2 | Çorluspor 1947 | 24 | 13 | 4 | 7 | 41 | 19 | 46 | +22 |
| 3 | K.Çekmece Sinopspor | 24 | 13 | 6 | 5 | 41 | 26 | 44 | +15 |
| 4 | Bursa Yıldırımspor | 24 | 12 | 4 | 8 | 34 | 25 | 44 | +9 |
| 5 | Etimesgut Spor | 24 | 11 | 4 | 9 | 27 | 15 | 42 | +12 |
| 6 | Yalova FK | 24 | 9 | 6 | 9 | 35 | 26 | 36 | +9 |
| 7 | Silivrispor | 24 | 10 | 9 | 5 | 36 | 30 | 35 | +6 |
| 8 | Galata | 24 | 9 | 10 | 5 | 30 | 27 | 32 | +3 |
| 9 | Beykoz İshaklıspor | 24 | 7 | 7 | 10 | 30 | 32 | 31 | -2 |
| 10 | Bulvarspor | 24 | 8 | 9 | 7 | 29 | 34 | 31 | -5 |
| 11 | İnkılap FSK | 24 | 4 | 6 | 14 | 18 | 26 | 26 | -8 |
| 12 | Kestel Çilekspor | 24 | 7 | 12 | 5 | 21 | 30 | 26 | -9 |
| 13 | Bursa Nilüfer FK | 24 | 6 | 11 | 7 | 23 | 34 | 25 | -11 |
| 14 | Çankaya SK | 24 | 5 | 11 | 8 | 26 | 31 | 23 | -5 |
| 15 | Polatlı 1926 Spor | 24 | 5 | 14 | 5 | 17 | 36 | 20 | -19 |
| 16 | Edirnespor | 24 | 2 | 18 | 4 | 18 | 54 | 10 | -36 |
| Tarih | Ev Sahibi | Sonuç | Konuk Takım |
|---|---|---|---|
| 13/03/2026 | Antalyaspor | vs | Gaziantep FK |
| 13/03/2026 | Fatih Karagümrük | vs | Fenerbahçe |
| 14/03/2026 | Kocaelispor | vs | Konyaspor |
| 14/03/2026 | Trabzonspor | vs | Çaykur Rizespor |
| 14/03/2026 | Galatasaray | vs | Başakşehir FK |
| 14/03/2026 | Göztepe | vs | Alanyaspor |
| 15/03/2026 | Kasımpaşa | vs | Eyüpspor |
| 15/03/2026 | Gençlerbirliği | vs | Beşiktaş |
| 15/03/2026 | Samsunspor | vs | Kayserispor |
| 15/03/2026 | Samsunspor - Kayserispor | Kayserispor ligde deplasmandaki son 6 maçında hiç kazanamadı | Samsunspor yenilmez |
| 15/03/2026 | Samsunspor - Kayserispor | Samsunspor ligdeki son 5 maçında hiç kazanamadı | Kayserispor yenilmez |
| 17/03/2026 | Fenerbahçe - Gaziantep FK | Gaziantep FK ligde deplasmandaki son 6 maçında hiç kazanamadı | Fenerbahçe yenilmez |
| 17/03/2026 | Fenerbahçe - Gaziantep FK | Fenerbahçe ligdeki son 25 maçında hiç kaybetmedi | Fenerbahçe yenilmez |
| Tarih | Ev Sahibi | Sonuç | Konuk Takım |
|---|---|---|---|
| 11/03/2026 | Hatayspor | vs | Sivasspor |
| 11/03/2026 | İstanbulspor | vs | Amed SK |
| 11/03/2026 | Ümraniyespor | vs | Erzurumspor FK |
| 11/03/2026 | Keçiörengücü | vs | Sakaryaspor |
| 12/03/2026 | Iğdır FK | vs | Bodrum FK |
| 12/03/2026 | Boluspor | vs | Çorum FK |
| 12/03/2026 | Esenler Erokspor | vs | Bandırmaspor |
| 14/03/2026 | Adana Demirspor | vs | Serik Spor |
| 14/03/2026 | Pendikspor | vs | İstanbulspor |
| 15/03/2026 | Erzurumspor FK | vs | Hatayspor |
| 15/03/2026 | Amed SK - Manisa FK | Amed SK ligde evindeki son 15 maçında hiç kaybetmedi | Amed SK yenilmez |
| 16/03/2026 | Çorum FK - Esenler Erokspor | Esenler Erokspor ligdeki son 14 maçında hiç kaybetmedi | Esenler Erokspor yenilmez |
| Tarih | Ev Sahibi | Sonuç | Konuk Takım |
|---|---|---|---|
| 11/03/2026 | Elazığspor | vs | Muğlaspor |
| 11/03/2026 | Erbaaspor | vs | Kepezspor FAŞ |
| 11/03/2026 | Adana 01 Futbol Kulübü | vs | Sincan Belediye Ankaraspor |
| 11/03/2026 | Batman Petrolspor | vs | Karacabey Belediye Spor |
| 11/03/2026 | 24Erzincanspor | vs | Beykoz Anadolu |
| 11/03/2026 | MKE Ankaragücü | vs | GMG Kastamonuspor |
| 12/03/2026 | Altınordu | vs | Karaman Futbol Kulübü |
| 12/03/2026 | Beyoğlu Yeniçarşıspor | vs | Şanlıurfaspor |
| 15/03/2026 | Muğlaspor | vs | MKE Ankaragücü |
| 15/03/2026 | Bucaspor 1928 - 24Erzincanspor | Bucaspor 1928 ligdeki son 9 maçında hiç kazanamadı | 24Erzincanspor yenilmez |
| 15/03/2026 | Sincan Belediye Ankaraspor - Elazığspor | Sincan Belediye Ankaraspor ligde evindeki son 14 maçında hiç kaybetmedi | Sincan Belediye Ankaraspor yenilmez |
| 15/03/2026 | İnegölspor - Erbaaspor | Erbaaspor ligde deplasmandaki son 8 maçında hiç kazanamadı | İnegölspor yenilmez |
| 15/03/2026 | Beykoz Anadolu - Adana 01 Futbol Kulübü | Beykoz Anadolu ligde evindeki son 5 maçında hiç kazanamadı | Adana 01 Futbol Kulübü yenilmez |
| 15/03/2026 | Kepezspor FAŞ - İskenderunspor A.Ş. | İskenderunspor A.Ş. ligdeki son 5 maçında hiç kaybetmedi | İskenderunspor A.Ş. yenilmez |
| 15/03/2026 | İnegölspor - Erbaaspor | İnegölspor ligde evindeki son 6 maçında hiç kaybetmedi | İnegölspor yenilmez |
| 16/03/2026 | Karaman Futbol Kulübü - Batman Petrolspor | Batman Petrolspor ligdeki son 13 maçında hiç kaybetmedi | Batman Petrolspor yenilmez |
| 16/03/2026 | GMG Kastamonuspor - Beyoğlu Yeniçarşıspor | GMG Kastamonuspor ligde evindeki son 5 maçında hiç kaybetmedi | GMG Kastamonuspor yenilmez |
| 16/03/2026 | Karaman Futbol Kulübü - Batman Petrolspor | Karaman Futbol Kulübü ligdeki son 6 maçında hiç kazanamadı | Batman Petrolspor yenilmez |
| 16/03/2026 | Şanlıurfaspor - Altınordu | Altınordu ligdeki son 8 maçında hiç kazanamadı | Şanlıurfaspor yenilmez |
| Tarih | Ev Sahibi | Sonuç | Konuk Takım |
|---|---|---|---|
| 14/03/2026 | Beykoz İshaklıspor | vs | Kestel Çilekspor |
| 14/03/2026 | Bursa Yıldırımspor | vs | Etimesgut Spor |
| 14/03/2026 | Edirnespor | vs | Bursa Nilüfer FK |
| 14/03/2026 | Galata | vs | İnkılap FSK |
| 14/03/2026 | İnegöl Kafkas GK | vs | Çorluspor 1947 |
| 15/03/2026 | Çankaya SK | vs | Polatlı 1926 Spor |
| 15/03/2026 | K.Çekmece Sinopspor | vs | Bulvarspor |
| 15/03/2026 | Yalova FK | vs | Silivrispor |
| 15/03/2026 | Çankaya SK - Polatlı 1926 Spor | Polatlı 1926 Spor ligde deplasmandaki son 7 maçında hiç kazanamadı | Çankaya SK yenilmez |