Prof. Dr. Ramazan KORKMAZ
  29-10-2018 11:26:34

Cumhûr, Cumhûriyet ve Atatürk

Cumhûr, Arapça toplanmak, bir araya gelmek, birleşmek anlamındaki cem' sözünden türeyen bir terimdir. Sözcük anlamı; birikme, yığın, kalabalık olmasına rağmen terim anlamı daha geniştir; 'herhangi bir şeyin en büyük kısmı ', 'bir topluluğun çoğunluğu', 'seçkin halk', önde gelenler', 'alimler topluluğu' gibi anlamlar içerir. İslamî literatürde 'cumhûrü'-l ulema (alimlerin coğunluğu), 'cumhûrü'l hukema' (filozoflarin çoğunluğu), 'cumhûrü'l-müfessirîn' (tefsir alimlerinin çoğunluğu) ifadelerinde de görüldüğü gibi, terim olarak kullanımına sıkça rastlamak mümkündür. Cumhûr sözü, sosyolojik bir terim olarak, yığın, sürü, niteliksiz kalabalık anlamı taşımaz; aksine bir amaca yönelmişliği, ülkü birliğini, bir gelecek tasavvurunda birleşen iradi/bilinçli toplulukları ifade eder; bir araya gelme’ye, toplaşma’ya, birleşme’ye ve geleceğe yönelme’ye zor ve baskı’dan çok ortak ‘rıza’ ve ‘bilinçli/iradi bir tercih’ yön verir. Cumhûriyet ise, kendi kendini yönetme ehliyetine sahip reşid insanlar topluluğunun, kendileriyle ilgili yönetimsel işleri yürütmek üzere reylerini, güvenilir/emin bulduğu insanlara ‘geçici süre’liğine emanet etmesidir. Cumhûriyet, en ideal anlamıyla ortak sağduyunun ve yaşama iradesinin halkı yönetmesidir. Dünyada pek çok ülkede cumhuriyet idaresi vardır; ancak bir cumhuriyet yönetiminin kalitesi, onu meydana getiren halkın birer birer kalitesine, reşid olup olmamasına, bilinç seviyesine, ülkü birliğindeki kapsayıcılığa ve ortak bir geleceği birlikte yaşama tasavvurundaki güçlü iradeye bağlıdır. Zorla bir araya getirilmiş ve iradelerine ipotek konmuş toplulukların önüne sandık koyarak yönetimin adını Cumhuriyet/Republic koymak, yönetimin de hakkıyla cumhuriyet olduğu anlamını taşımaz. Bu yüzden 29 Ekim 1923’te kurulan Türkiye Cumhuriyeti’nin en öncelikli hedefi, aydınlanma idi; yurdun dört bir tarafına okullar açılmaya çalışıldı; çünkü karanlıkla aydınlık bir arada barınamazdı. Anadolu halkını yüz yıllarca istila eden hurafelerden, batıl itikatlardan ve cehaletten kurtarmanın ana yolu, ilmin ışığı ile aydınlatmak idi ; o yüzden kurucu irade “Hayatta en hakiki mürşit ilimdir, fendir..:” demişti. Cumhuriyet’in en önemli özelliklerinden biri de eşitlik ilkesi idi; kadını-erkeği, doğulusu-batılısı, genci-yaşlısı ile bütünsel olarak toplumu kavramış ve ona "kul" ya da "teba" olarak değil, birey olarak haklarını vermek istemişti; bunu tesis etmek için bir çok yerde halkın bunun farkında olmamasına rağmen onlara hakları veriliyor; okumaları, eğitim almaları, sağlık güvencesinden yararlanması sağlanıyor, seçme ve seçilme hakları bilgilendirilerek öne çıkarılıyor ve anlatılıyordu. Bu yönüyle Türkiye Cumhuriyeti, özgür, bilinçli ve aydın bireyler de yetiştirerek kendi kendisini de güvenceye alıyordu. Çünkü gerçek anlamda Cumhuriyet, bir fazilet rejimi de demekti. Türkiye Cumhuriyeti’ndeki kadınların, seçme ve seçilme haklarına bir çok Avrupa ülkesinden önce sahip olması, kadınlarımızın, Cumhuriyetimizin temel unsurlarından birisi olduğunu göstermesi dışında; Fikret’in “Elbet sefil olur beşer, kadın düşerse.” dizesindeki, kadını yücelterek, toplumu yüceltme, yaşatma anlayışı da bulunmaktadır. Bu yüzden Cumhuriyetimizin en önemli savunucularından biri de ‘sahiplendikleri her davayı başarıya ulaştıran’ kadınlarımızdır. Cumhuriyet, köleler rejimi değildir. O yüzden Ekonomik özgürlüğün kazanılması için; Kapitülasyonlar vasıtasıyla Osmanlı’dan kalma Düyun-u Umumiye’nin borçları da ödenecek şekilde fabrikalar açılmış, üretime yönelik bir bilinç örgütlenmesi yapılmış, kooperatifler kurulmuş ve topyekun bir çalışma/kazanma/ toprağı işleme seferberliği başlatılmıştır. Çalışarak, emek harcayarak ve hak ederek kazanılan hayatın gerçek efendisi, emeğin ve hakedişin öznesi olan insandır; birinin himmetine, iltimasına ve onamasına gerek yoktur. O yüzden kurucu iradenin ulu kişi arketipi olarak da gördüğüm Atatürk, öğretmenlerden "Fikri hür, vicdanı hür nesiller" yetiştirmelerini istemiştir. Çünkü özgürlük, gelecekteki varlığımızı inşa edecektir... Türkiye Cumhuriyeti, devraldığı tarihi misyonuna da uygun olarak mazlum toplulukların/ halkların/ milletlerin de umudu olmuştur, olmaya devam edecektir. Bizim kültürümüzde emanet kutsaldır ve ona ihanet düşünülemez. Geleceğe doğru bir özgürlük atılımı olan Cumhuriyetimizin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk'ü ve arkadaşlarını saygıyla, rahmetle anıyorum. Bizlere düşen emanete layıkıyla sahip çıkmaktır...
  • Bu yazı 5547 defa okunmuştur.
  FACEBOOK YORUM
Yorum

  YAZARIN DİĞER YAZILARI

PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Sivasspor 17 11 2 4 35 16 37 +19
2 İstanbul Başakşehir 18 10 2 6 36 18 36 +18
3 Fenerbahçe 18 10 4 4 36 21 34 +15
4 Alanyaspor 18 9 4 5 36 17 32 +19
5 Trabzonspor 17 9 3 5 35 19 32 +16
6 Beşiktaş 17 9 5 3 27 22 30 +5
7 Galatasaray 17 7 4 6 23 15 27 +8
8 Yeni Malatyaspor 18 6 6 6 33 26 24 +7
9 Gaziantep FK 18 6 6 6 26 30 24 -4
10 Göztepe 17 6 6 5 19 20 23 -1
11 Denizlispor 17 6 7 4 19 23 22 -4
12 Çaykur Rizespor 17 6 9 2 17 27 20 -10
13 Gençlerbirliği 17 4 7 6 28 32 18 -4
14 Konyaspor 18 4 8 6 16 24 18 -8
15 Kasımpaşa 17 4 10 3 26 34 15 -8
16 Antalyaspor 17 3 9 5 15 33 14 -18
17 MKE Ankaragücü 18 2 10 6 15 35 12 -20
18 Kayserispor 18 2 12 4 17 47 10 -30
Takım O G M B A Y P AV
1 Hatayspor 18 11 3 4 26 15 37 +11
2 BB Erzurumspor 17 9 5 3 20 14 30 +6
3 Keçiörengücü 17 7 3 7 15 10 28 +5
4 Akhisarspor 18 7 4 7 21 17 28 +4
5 Menemenspor 18 8 6 4 21 21 28 0
6 Ümraniyespor 18 8 6 4 29 26 28 +3
7 Bursaspor 17 9 5 3 25 22 27 +3
8 Altay 18 6 6 6 22 20 24 +2
9 Giresunspor 18 6 6 6 20 23 24 -3
10 Adana Demirspor 17 6 5 6 23 17 24 +6
11 Balıkesirspor 17 6 5 6 17 13 24 +4
12 Fatih Karagümrük 17 6 6 5 20 21 23 -1
13 İstanbulspor 17 4 6 7 26 26 19 0
14 Altınordu 18 4 7 7 17 22 19 -5
15 Osmanlıspor FK 17 4 9 4 18 26 13 -8
16 Adanaspor 18 2 9 7 18 28 13 -10
17 Boluspor 17 2 8 7 14 23 13 -9
18 Eskişehirspor 17 4 10 3 23 31 6 -8
Takım O G M B A Y P AV
1 Samsunspor 19 14 1 4 44 7 46 +37
2 Manisa FK 18 13 1 4 49 18 43 +31
3 Hekimoğlu Trabzon 19 11 6 2 34 30 35 +4
4 Sancaktepe Bld 19 10 5 4 31 16 34 +15
5 Çorum FK 18 10 7 1 25 21 31 +4
6 İnegölspor 18 8 6 4 28 18 28 +10
7 Afjet Afyonspor 19 8 7 4 27 22 28 +5
8 Pendikspor 19 7 8 4 23 24 25 -1
9 Tarsus İdman Yurdu 18 8 9 1 25 27 25 -2
10 Sarıyer 18 6 6 6 20 19 24 +1
11 Zonguldak Kömürspor 18 6 6 6 24 24 24 0
12 Hacettepe Spor 18 7 9 2 22 30 23 -8
13 Kırklarelispor 19 5 6 8 16 24 23 -8
14 Amed Sportif 18 5 8 5 13 27 20 -14
15 Başkent Akademi FK 18 5 10 3 22 25 18 -3
16 Gümüşhanespor 18 5 10 3 20 27 18 -7
17 1922 Konyaspor 18 5 11 2 20 30 17 -10
18 Şanlıurfaspor 18 0 17 1 5 59 14 -54
Takım O G M B A Y P AV
1 Serik Belediyespor 18 11 2 5 35 19 38 +16
2 24Erzincanspor 19 10 3 6 26 14 36 +12
3 Artvin Hopaspor 18 9 2 7 29 12 34 +17
4 68 Aksaray Belediyespor 18 9 3 6 30 15 33 +15
5 Çatalcaspor 19 7 2 10 29 17 31 +12
6 Karaköprü Belediyespor 19 7 4 8 17 13 29 +4
7 Buca FK 18 7 6 5 21 24 26 -3
8 Sultanbeyli Bld. 19 6 6 7 20 18 25 +2
9 Silivrispor 18 6 6 6 25 23 24 +2
10 Düzcespor 18 6 6 6 12 14 24 -2
11 Erzin Spor Kulübü 18 5 5 8 21 18 23 +3
12 Çankaya FK 18 6 7 5 19 21 23 -2
13 Şile Yıldızspor 18 5 7 6 14 15 21 -1
14 Kızılcabölükspor 18 4 6 8 24 25 20 -1
15 Yeni Orduspor 18 2 3 13 8 11 19 -3
16 Yomraspor 18 3 7 8 17 22 17 -5
17 Tokatspor 18 1 14 3 12 37 6 -25
18 Manisaspor 18 0 15 3 12 53 3 -41
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 19/01/2020 Antalyaspor vs Göztepe
 19/01/2020 Galatasaray vs Denizlispor
 19/01/2020 Trabzonspor vs Kasımpaşa
 19/01/2020 Beşiktaş vs Sivasspor
 20/01/2020 Çaykur Rizespor vs Gençlerbirliği
 24/01/2020 Gençlerbirliği vs Gaziantep FK
 25/01/2020 Kayserispor vs MKE Ankaragücü
 25/01/2020 Kasımpaşa vs Alanyaspor
 25/01/2020 Fenerbahçe vs İstanbul Başakşehir
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 19/01/2020 İstanbulspor vs BB Erzurumspor
 19/01/2020 Keçiörengücü vs Eskişehirspor
 19/01/2020 Boluspor vs Osmanlıspor FK
 19/01/2020 Bursaspor vs Fatih Karagümrük
 20/01/2020 Balıkesirspor vs Adana Demirspor
 24/01/2020 Akhisarspor vs Bursaspor
 25/01/2020 Giresunspor vs Ümraniyespor
 25/01/2020 Osmanlıspor FK vs Keçiörengücü
 25/01/2020 Altay vs İstanbulspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 19/01/2020 Sivas Belediyespor vs Bodrumspor
 19/01/2020 Ankara Demirspor vs Kahramanmaraşspor
 19/01/2020 Kastamonuspor vs Kırşehir Belediyespor
 19/01/2020 Sakaryaspor vs Elazığspor
 19/01/2020 Uşak Spor vs Ergene Velimeşe
 26/01/2020 Kahramanmaraşspor vs Sivas Belediyespor
 26/01/2020 Bandırmaspor vs Kastamonuspor
 26/01/2020 Bodrumspor vs Etimesgut Belediyespor
 26/01/2020 Ergene Velimeşe vs Ankara Demirspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 19/01/2020 Artvin Hopaspor vs Kızılcabölükspor
 19/01/2020 Yeni Orduspor vs Manisaspor
 19/01/2020 Buca FK vs Erzin Spor
 19/01/2020 Düzcespor vs Çankaya FK
 19/01/2020 Serik Belediyespor vs 68 Aksaray Belediyespor
 19/01/2020 Silivrispor vs Şile Yıldızspor
 19/01/2020 Tokatspor vs Yomraspor
 25/01/2020 Yomraspor vs Sultanbeyli Bld.
 25/01/2020 Manisaspor vs Serik Belediyespor
ŞANS OYUNLARI
BİZİ TAKİP EDİN
YUKARI